Kur'an ve Hadis editörlüğü · Son kontrol:
Şükür hakkında en bilinen hadislerden biri, Hz. Peygamber'in gece uzun namaz kılmasının sebebini "Şükreden bir kul olmayı sevmez miyim?" sözüyle açıkladığı rivayettir (Buhârî, Tefsîru'l-Kur'ân, 4837). Hadislere göre şükür; nimeti söz ve davranışla kabullenmeyi, kendinden az nimete sahip olana bakıp Allah'ın verdiğini küçümsememeyi gerektirir.
Şükür, bir nimetin kimden geldiğini bilip bunu söz ve davranışla göstermektir. Aşağıdaki sahih hadisler, şükrün ibadetteki yerini, nimeti değerlendirme ölçüsünü ve günlük hayattaki en küçük örneğini anlatır.
أَفَلاَ أُحِبُّ أَنْ أَكُونَ عَبْدًا شَكُورًا
Şükreden bir kul olmayı sevmez miyim?
Sahîh-i Buhârî, Tefsîru'l-Kur'ân, 4837 · Râvi: Hz. Âişe
Hz. Âişe, Peygamberimizin günahları bağışlandığı halde ayakları şişinceye kadar gece namazı kıldığını, bunun sebebini sorduğunda bu cevabı aldığını nakleder.
انْظُرُوا إِلَى مَنْ أَسْفَلَ مِنْكُمْ وَلاَ تَنْظُرُوا إِلَى مَنْ هُوَ فَوْقَكُمْ فَهُوَ أَجْدَرُ أَنْ لاَ تَزْدَرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ
Sizden daha aşağıda olana bakın, sizden üstün olana bakmayın; bu, Allah'ın size verdiği nimeti küçümsememeniz için daha uygundur.
Sahîh-i Müslim, Zühd, 2963.03 · Râvi: Ebû Hüreyre
Hadis, nimeti değerlendirirken ölçünün kendinden azına sahip olanlar olduğunu; aksi şekilde üstüne bakmanın nimeti küçümsemeye yol açabileceğini bildirir.
إِنَّ اللَّهَ لَيَرْضَى عَنِ الْعَبْدِ أَنْ يَأْكُلَ الأَكْلَةَ فَيَحْمَدَهُ عَلَيْهَا أَوْ يَشْرَبَ الشَّرْبَةَ فَيَحْمَدَهُ عَلَيْهَا
Şüphesiz Allah, kulunun bir lokma yiyip ona hamdetmesinden ya da bir yudum içip ona hamdetmesinden razı olur.
Sahîh-i Müslim, Zikir ve dua, 2734.01 · Râvi: Enes b. Mâlik
Hadis, şükrün büyük nimetlerle sınırlı olmadığını; günlük yiyip içmede bile Allah'a hamd etmenin O'nun rızasına vesile olduğunu gösterir.
وَإِذْ تَأَذَّنَ رَبُّكُمْ لَئِن شَكَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّكُمْ وَلَئِن كَفَرْتُمْ إِنَّ عَذَابِى لَشَدِيدٌ
Ve'iz te'ezzene rabbüküm le'in şekertüm le'ezîdenneküm vele'in kefertüm inne azâbî leşedîd
7. Hani Tanrınız bildirmişti ki: Şükrederseniz muhakkak ki, (nimetimi) arttırırım. Nankörlük ederseniz, azabım şiddetlidir.
وَإِن تَعُدُّوا۟ نِعْمَةَ ٱللَّهِ لَا تُحْصُوهَآ إِنَّ ٱللَّهَ لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ
Ve'in ta'uddû ni'metellâhi lâ tühsûhâ innellâhe lağafûrun rahîm
18. Allahın nimetlerini saymak isterseniz, sayamazsınız. Herhalde Allah çok yarlığayıcı ve bağışlayıcıdır.
Hz. Âişe'nin rivayet ettiği, Peygamberimizin gece uzun namaz kılmasının sebebini "Şükreden bir kul olmayı sevmez miyim?" sözüyle açıkladığı hadistir (Buhârî, Tefsîru'l-Kur'ân, 4837).
Hadisler; kişinin kendinden daha az nimete sahip olanlara bakıp Allah'ın verdiğini küçümsememesini (Müslim, Zühd, 2963) ve yediği içtiği basit bir şey için bile Allah'a hamd etmesini (Müslim, Zikir ve dua, 2734) şükrün bir biçimi olarak gösterir.